އިންޑިއާގެ މަނީޕޫރުގައި ހިނގަމުންދާ ނަސްލީ ހަމަނުޖެހުންތަކަށް ތިން އަހަރު: އިންސާފު ނުލިބި ގިނަ ބަޔަކު ހާލުގައި

އިންޑިއާގެ އިރުއުތުރުގައި އޮންނަ މަނީޕޫރު ސްޓޭޓުގައި ހިނގަމުންދާ ނަސްލީ ހަމަނުޖެހުންތަކަށް ތިން އަހަރު ފުރި، ހަތަރުވަނަ އަހަރަކަށް ފެށިގެންދާއިރު، އެ ސަރަހައްދުގެ މަސްރަހު އަދިވެސް އޮތީ ނުތަނަވަސްކަމެއްގެ ތެރޭގައެވެ. 2023 ވަނަ އަހަރުގެ މެއި މަހުން ފެށިގެން ހިންދޫ ދީނުގެ މެއިޓޭއީ ދަރިކޮޅާއި ނަސާރާ ދީނުގެ ކުކީ-ޒޯ ދަރިކޮޅުގެ މެދުގައި ފެށުނު މި ކުރިމަތިލުންތަކުގައި މިހާތަނަށް 250 އަށްވުރެ ގިނަ މީހުން މަރުވެ، 58,000 އަށްވުރެ ގިނަ މީހުން ވަނީ ގެދޮރު ދޫކޮށް ރައްކާތެރި ހިސާބުތަކަށް ހިޖުރަކުރަން ޖެހިފައެވެ.

ހަމަނުޖެހުންތަކުގެ އަސްލު

މި ހަމަނުޖެހުންތައް ފެށުމުގެ މައިގަނޑު ސަބަބަކީ މަނީޕޫރުގެ ހައިކޯޓުން ނެރުނު އަމުރަކާ ގުޅިގެން އުފެދުނު ނުތަނަވަސްކަމެކެވެ. އެ އަމުރުގައި ވަނީ މެއިޓޭއީ ދަރިކޮޅަށް "ޝެޑިއުލްޑް ޓްރައިބް" ނުވަތަ ހާއްސަ އިނާޔަތްތައް ލިބޭ ގަބީލާއެއްގެ ދަރަޖަ ދިނުމަށް ލަފާދީފައެވެ. މީގެ ސަބަބުން ފަރުބަދަމަތީ ސަރަހައްދުތަކުގައި ދިރިއުޅޭ ކުކީ-ޒޯ އަދި ނާގާ ދަރިކޮޅުގެ މީހުންނަށް ލިބިފައިވާ ބިމުގެ ހައްގުތަކާއި ވަޒީފާގެ ފުރުސަތުތަކަށް ހުރަސް އެޅިދާނެ ކަމުގެ ބިރު ހީވުމުން، މުޅި ސްޓޭޓުގައި ބޮޑެތި ހަމަނުޖެހުންތަކެއް ފެށިގެން ދިޔައެވެ.

އިންސާފު ނުލިބުމާއި "ނޭނގޭ" ގާތިލުން

މިހާރު މި ހަމަނުޖެހުންތައް ވަނީ ކުރިއަށްވުރެ ބޮޑަށް އޮޅުންބޮޅުންވެ، އެކި ހަތިޔާރު އެޅި ޖަމާއަތްތަކުގެ މެދުގައި ހިނގާ ހަނގުރާމައަކަށް ބަދަލުވެފައެވެ. ފުލުހުންނަށް ހުށަހެޅިފައިވާ 12,000 އަށްވުރެ ގިނަ މައްސަލަތަކުގައި ގިނައިން ފާހަގަކޮށްފައިވަނީ "ވަކިވަކި ނޭނގޭ ހަތިޔާރު އެޅި ބަޔަކު" ހަމަލާދީފައިވާ ކަމަށެވެ. މީގެ ސަބަބުން، ގިނަ އަދަދެއްގެ މީހުން މަރުވެފައިވީ ނަމަވެސް، އެއްވެސް މީހެއްގެ މައްޗަށް ކުށް ސާބިތުވެ އިންސާފު ގާއިމުކުރެވިފައެއް ނުވެއެވެ. މިއީ އަނިޔާ ލިބުނު އާއިލާތަކުގެ މެދުގައި އޮތް އެންމެ ބޮޑު ކަންބޮޑުވުމެވެ.

"އަހަރެމެންނަށް ނޭނގެ އޭނާ މަރާލީ ކާކު ކަމެއް. އެއްވެސް އިންސާފެއް ނުލިބޭ،" ހަމަލާއެއްގައި މަރުވި ސަލާމަތީ ބާރުގެ މީހެއްގެ އަންހެނުން ބުންޏެވެ.

ހަތިޔާރުގެ ނުރައްކަލާއި ސަރުކާރުގެ ދައުރު

ސަލާމަތީ ބާރުތަކުން ބުނާ ގޮތުގައި، ހަމަނުޖެހުންތަކުގެ ކުރީކޮޅު ފުލުހުންގެ މަރުކަޒުތަކުން ލޫޓުވާލި އެތައް ހާސް ހަތިޔާރެއް އަދިވެސް އާންމުންގެ އަތްމަތީގައި އެބަހުއްޓެވެ. މީގެ އިތުރުން، މިޔަންމާގެ ބޯޑަރު ސަރަހައްދުން ގަވާއިދާ ހިލާފަށް ހަތިޔާރު އެތެރެވުމަކީވެސް މަސްރަހު އިތުރަށް ގޯސްވާން މެދުވެރިވާ ސަބަބެކެވެ. އިންޑިއާގެ މަރުކަޒީ ސަރުކާރަށް މި މައްސަލަ ހައްލުކުރުމުގައި އެކަށީގެންވާ ފިޔަވަޅުތަކެއް ނޭޅޭ ކަމަށް ބުނެ ގިނަ ބައެއްގެ ފާޑުކިޔުން ވަނީ އަމާޒުވެފައެވެ.

އިންސާނީ ކާރިސާއެއްގެ ބިރު

ވަގުތީ ކޭމްޕުތަކުގައި ދިރިއުޅޭ މީހުންގެ ހާލަތު ދުވަހެއް ދުވަހަކަށް ދަނީ ދަށްވަމުންނެވެ. ސިއްހީ ހިދުމަތާއި ކާބޯތަކެތި ހޯދުމުގައި ބޮޑެތި ދަތިތަކެއް ކުރިމަތިވެފައިވާއިރު، ކުޑަކުދިންގެ ތައުލީމަށް ވަނީ ބޮޑު ހުރަހެއް އެޅިފައެވެ. އެހީދޭ ޖަމާއަތްތަކުން އިންޒާރު ދޭ ގޮތުގައި، މި ހަމަނުޖެހުންތަކުގެ ސަބަބުން ކުޑަކުދިންގެ ނަފްސާނީ ދުޅަހެޔޮކަމަށް ބޮޑެތި އަސަރުތަކެއް ކުރަމުންދާއިރު، މިއީ މުސްތަގުބަލުގައި މުޅި މުޖުތަމައަށް އޮތް ބޮޑު ނުރައްކަލެކެވެ.